Tiyatrotem’den Haberler

2009/2010 tiyatro sezonunu Hakiki Gala adlı yeni oyunuyla açan tiyatrotem eski ve yeni oyunlarıyla yurt içinde ve dışında gösterimlerini sürdürdüğü sezonu kapattı.

Topluluk Hakiki Gala’nın Istanbul’da Kumbaracı50’de ve Oyun Atölyesi’nde devam eden düzenli gösterimlerinin yanı sıra, bu oyunla Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi, Tiyatro Bölümü’nün düzenlediği 27 Mart Dünya Tiyatro Günü etkinliklerine katıldı. Müesser Hanım ve Lûtfi Bey’in inanılmaz hayat hikâyesini konu alan oyunun yazarı Ayşe Bayramoğlu, yönetmeni Çetin Sarıkartal; oyunda Ayşe Selen ve Şehsuvar Aktaş oynuyorlar. Hakiki Gala, gelecek sezonda da sergilenmeye devam edecek.

05-10 Şubat arasında Avusturya’nın Graz kentinde düzenlenen uluslar arası spleen 2010 festivaline Böyle Devam Edemeyiz adlı oyunuyla katılan tiyatrotem, 10 Şubat’ta Theater am Lend’te Avusturyalı ve Türk seyirciyle buluştu. Böyle Devam Edemeyiz masal ve rüya tekerlemelerinden oluşan bir gölge-oyunu, Ayşe Selen ve Şehsuvar Aktaş hem oynuyorlar, hem  oynatıyorlar.

Tiyatrotem’in bu sezondaki ikinci yurt dışı durağı Almanya olacaktı.  2010 Avrupa Kültür Başkenti Ruhr Bölgesi etkinlikleri kapsamında Nasıl Anlatsak Şunu adlı oyunu, 22.04’te Bönen’de, 23.04’te ise Hamm’da, Helios Theater’de sergileyecekti, ancak İrlanda’daki yanardağı patlaması sonucu oluşan kül bulutu nedeniyle bu turne ne yazık ki gerçekleşemedi.

Tiyatrotem kurucularının yayın alanındaki üretimleri de bu sezon hız kazandı. Daha önce Alfred Jarry’nin “Kral Übü” ve Moliere’in “Tartüf” (Çetin Sarıkartal’la birlikte) adlı oyunları çeviren ikili bu kez A.Jarry’nin “Zincire Vurulmuş Übü” adlı oyununu Türkçe’ye kazandırdı. Ayşe Selen, Georg Büchner’in “Leonce ile Lena” adlı oyununun açıklamalı çevirisini gerçekleştirdi. H. V. Kleist’ın “Homburglu Prens”, “Kırık Testi”, “Heilbronn’lu Katchen” adlı oyunları ise çeviri aşamasında. Yapılması planlanan bir diğer çeviri de bir Ortaçağ farsı olan “Pathelin Efendi”.

Çevirilerin dışında, tiyatrotem’in kuruluşundan Aralık 2008 tarihine kadar ürettiği altı oyunun metni, geniş bir önsözle birlikte, Eylül 2009’da Mitos Boyut Yayınları’ndan çıktı. Kitabın yayınlanma amacı şöyle belirtiliyor: “Burada yeniden önemle vurgulanması gereken bir nokta, bu önsözde yer alan dramaturgi ve gösterim tekniklerine ilişkin açıklamaların, yalnızca tiyatrotem prodüksiyonlarını görmemiş olan okurlara fikir vermek amacını taşıyor olmasıdır. Bu kitaplarda yayınlanan metinlerden hareketle oyun üretmek isteyeceklerin kendi yöntem, teknik ve yorumlarını özgürce üretmeleri doğaldır. Bu metinler, geleneksel olanın bile ancak dönüşerek yaşayabileceğinin bilinciyle yayımlanıyor.”

Hakiki Gala adlı oyunun metni ise prova günlükleri, çalışma notları ve oyun hakkındaki eleştirilerle birlikte yayınlandı. Bu kitabın yayınlanma amacı ise önsözde şu satırlarla vurgulanıyor: “Bu kitabı yayınlama kararının arkasında da bir makaleden bir gösterim metnine giden yolculuğu, bir metnin nasıl ve neden değiştiğini ve geliştiğini, giderek son halini nasıl aldığını ve çalışma yöntemini ‘meraklısı’yla paylaşmak isteği yatıyor; oyuna nelerin nasıl, neden eklendiğinin, nelerden vazgeçildiğinin, yola çıkılan noktayla varılan noktanın birbirine yakınlığı ya da uzaklığının hikâyesini paylaşma arzusu.”

Tiyatrotem, 05-12 Mayıs 2010 tarihleri arasında gerçekleşen 13. Uluslararası Istanbul Kukla Festivali’ne III.Riçırd Faciası adlı oynunun DVD gösterimiyle katıldı. Topluluğun 2006-2007 tiyatro sezonunda sergilemeye başladığı III. Riçırd Faciası, Shakespeare’in Kral III. Richard Tragedyası adlı oyunundan hareketle beş oyuncu ve bir kukla için üretilmiş tek perdelik bir oyun. Tiyatrotem yapımı III. Riçırd Faciası, yapısal koşulların ortaya çıkardığı durumların yönetici sınıf üyelerinin kişisel hırslarını nasıl yönlendirdiğini araştırmaya yönelik bir yorum sunuyor. III.Riçırd Faciası, tıpkı tiyatrotem’in öteki yapımları gibi, tarihsel süreç içinde bize ait olan ile ifade araçlarının kullanımının çağdaş kaygılarını harmanlayan bir duruşun izlerini taşıyor. 13. Istanbul Kukla Festivali kapsamında gösterilen kayıt, 2007 yılında gerçekleştirilen 12. Uluslararası ASSITEJ Çocuk ve Gençlik Tiyatroları Festivali çerçevesinde Bursa’da Adile Naşit Tiyatrosu’nda yapılmış olan gösterimin kaydı.

Böylece 2009/2010 sezonunu sonlandıran tiyatrotem yeni sezonda Hakiki Gala’nın gösterimlerini sürdürecek; öte yandan yeni bir oyunun hazırlıkları da başlamış durumda.

18 Ekim 2010’da 10. yaşına basacak olan toplulukla ilgili kimi bilgiler ve rakamlar:

  • Bu güne kadar Istanbul’da 21 değişik mekanda oyun oynandı: Oyun Atölyesi, Maya Sahnesi, Fransız Kültür Merkezi, Kartal Sanat Tiyatrosu, Afife Jale Sahnesi, Haldun Taner Sahnesi, Muhsin Ertuğrul Tiyatrosu Cep Sahnesi, Atatürk Fen Lisesi Tiyatro Salonu, Dalcinea, Parkorman, Garajistanbul, Semaver Kumpanya, Talimhane, Istanbul Modern Müzesi Siname Salonu, Oyuncular Tiyatro Kahve, Kuledibi Şahkulu Sokak, Kumbaracı50, Hayalhane, Küçük Prens Okulu, Yüzyıl Işıl Okulu, Istanbul International School.
  • 18.10.2001-08.05.2010 tarihleri arasında 20 yurtiçi turnesi (Eskişehir, Bursa, Ankara, Çanakkale, İzmir, İzmit), 14 yurtdışı turnesi (Torino, Dublin, Curitiba, Hamm, Braunschweig, Bonn, Berlin, Viyana, Kahire, Delhi, Bombay, Graz, Prag) olmak üzere toplam 34 turne gerçekleştirdi.
  • İlk oyun olan Lahana Sarma tüm oyunlar seyirci ortalaması 50; son oyun Hakiki Gala tüm oyunlar seyirci ortalaması 33,4.

2010/2011 sezonunda görüşmek üzere…