Ne Hissediyorsun?

İKSV’nin gösteri mekanı Salon’da her pazartesi Talimhane Tiyatrosu, ‘Önce Bir Boşluk Oldu Kalp Gidince Ama Şimdi İyi’yi sahneliyor. Seçil Honeywill’in Lucy Kirkwood’un eserinden günümüze uyarladığı eser, zengin olma hayalleriyle Ukrayna’dan İstanbul’a gelen Dijana’nın bir erkek tarafından kandırılıp pasaportuna el konulmasının ardından yaşadıklarını anlatıyor. Modern çağın en önemli sorunlarından biri olan ‘kadın ticareti’ konusunu işleyen oyun, insan tacirliğinin geldiği boyutu sahneye taşıyarak, bunu, özellikle kadınlar üzerine dayatılan sistemi eleştiriyor.

Günümüz Türkiyesi’nde geçerliliğini hâlâ koruyan en önemli sorunlarından biri, kadın ticareti. İyi bir iş, iyi bir yaşam vaadiyle kandırılan, özellikle Rusya ve Ukrayna kökenli kadınlar kötü şartlarda Türkiye’ye getirilip, yine kötü şartlarda yaşamaya zorlanıyorlar. Pek çoğu ne yazık ki seks kölesi olarak çalıştırılıyor. Pasaportlarına el konuluyor, kaçak giriş yaptıkları için polise de sığınamıyorlar.

Bu kadar yaygın bir sorun olmasına rağmen, kadın ticareti konusunu tiyatro sahnelerinde pek rastlayamamıştık şimdiye kadar. Sonunda Talimhane Tiyatrosu Sanat Yönetmeni Mehmet Ergen, bu işe el attı. ‘Önce Bir Boşluk Oldu Kalp Gidince Ama Şimdi İyi’ adlı oyunu sahneye taşıdı.

Eser, henüz 27 yaşındaki İngiliz yazar Lucy Kirkwood’a ait. İlk oyununu 2005’te yazan Kirkwood, eleştirmenlerden tam not aldıktan sonra kariyerinde ilerleyerek devam etti. Mehmet Ergen, ilk önce Londra’da genel sanat yönetmenliğini yaptığı Arcola Theatre’ya taşıdı bu eseri. Hapishanedeki kadınlarla buluşarak yalnızca kadın yazar ve yönetmenlerle çalışan Clean Break adlı tiyatroyla ortak çalıştı. Ancak bu iş Türkiye’ye de gelmeliydi. Ne de olsa, bu konu Türkiye’de büyük sorundu. Eserin Türkçe çeviri ve uyarlamasını Seçil Honeywill yaptı. Esra Bezen Bilgin ve Güliz Gençoğlu’nun sahnelediği oyunda Ukrayna’dan İstanbul’a gelen Dijana’nın bir erkek tarafından kandırılıp pasaportuna el konulmasının ardından yaşadıkları anlatılıyor. Fuhuş çetesi üyelerinden birine âşık olan ve sonuna kadar umutlu olmaya çalışan genç bir kızın öyküsü bu. Polis nezaretinde tanıştığı bir başka kız; birlikte Türkiye’ye gelince yaşadıkları ve öncesi… Mehmet Ergen hikâyeyi anlatırken dekorda ağırlıklı olarak yatak unsurunu kullanıyor. Dijana’nın âşık olup kapatıldığı evin yatağı, nezarethane yatağı ve fuhuş yapılan yatak… Bu şekilde tüm konu, daha çarpıcı bir hâl alıyor.

SEYİRCİ NE DİYOR

– Bu sorunun daha önce sahnede işlenmediğine inanamıyorum.
– Hep duyup görmezden geldiğimiz bir yaranın birden karşımıza çıkması ne kadar etkileyici.
– Esra Bezen Bilgin inanılmaz bir oyuncuymuş.
– Tiyatro işte bunu yapmalı.
– Nasıl yani, bu yazar 1984 doğumlu mu?

Talimhane Tiyatrosu’nun sahnelediği “Önce Bir Boşluk Oldu Kalp Gidince Ama Şimdi İyi” ekim ve kasım aylarında her pazartesi İKSV Salon’da. Biletler 20-25 lira. Tel: 0212 334 07 52.

Yönetmen Mehmet Ergen

OYUNDA ERKEKLER DE VAR AMA FİGÜR OLARAK DEĞİL

– Kitaptan ne kadar faydalanıldı?
– Kurgusal ve karakterler arası çatışmalar olarak birebir uyarlandı.
– Kitap üzerine yapılan güncel eklemeler oldu mu?
– Tabii ki. Olayın Türkiye’deki fuhuş meselesine eğilmesinden dolayı Odesa, Ataköy, Antalya hattı üzerinden bir coğrafya seçildi. Levent’te bir villada bakıcı olma hayalleri, Kanyon’dan alışveriş etmek, Tefal, Arçelik sahibi olmak… Bunlar hep bizim eklediğimiz şeyler. Bir de tabii oyunun aslında Nijeryalı ve Hırvat karakterler var, biz bunları Ukraynalı ve Türkmen yaptık.
– Neden oyunun ismini kalp nakli geçiren kıza sorulan cevaptan aldınız? Bu cevap oyunun tamamını nasıl özetledi?
– İsmi yazar seçti. 7 yaşında bir çocuk bile bir başkasının kalbiyle yaşayabiliyor. Başka kalperle başka hayatlar yaşanabiliyor. Bunun da ötesinde cesaret gösterip hayatını değiştirmek çok önemli bu oyunda. Ana karakter Dijana da bunu yapıyor, İstanbul’a geliyor; yeni bir hayat için.
– Hazırlanırken Türkiye’deki gerçek öykülerden de yararlandınız mı?
– Türkiye’de bu gibi durumları yaşayanları çağrıştıran birçok öge var ama temelde bir insanın hikâyesiyle binlerce kişiye dikat çekiliyor.
– Oyunda sadece iki kadın oyuncu yer alıyor. Erkeklere ya da diğer yan figürlere yer verilmemiş. Neden böyle bir yol izlediniz?
– Aslında verildi. Açık ve net başka erkekler de var oyunda. Ama onları canlandıran erkek oyuncular yok. Bu hem yazarın, hem de İngilizcede yaptığımız çalışmanın bir sonucu; kadın ağırlıklı bir oyun yazılması. Tiyatroda kadınlara öncelik vermenin en önemli yolu kadının başrolde olduğu oyunlar yazmak ve onlar için mükemmel roller kaleme almak.

Deniz İnceoğlu

Hürriyet