Ölüm tarlalarından tiyatro sahnesine

[Mehveş Evin’in Milliyet Gazetesi’nde yayınlanan yazısını paylaşıyoruz.]

Sadece iki gün kaldı… Çarşamba akşamı, hayatımda ilk kez “gerçek” bir tiyatro sahnesine çıkacağım. Tamam, metni ezberleyip rol yapmam gerekmiyor, çünkü bu bir “okuma tiyatrosu”. Yani elimde yazılı bir metin olacak.

Tamam, çoğu canlı yayın olmak üzere, pek çok TV programına da katıldım ve pek azında heyecanlandım.

Tamam, kalabalıklar önüne çıkma fobim de yok… Ama gerçek bir tiyatroda, gerçek bir seyirci karşısına çıkmak, sahne ışıklarının altında durmak, bambaşka bir durum!

18. İstanbul Tiyatro Festivali’nde sahnelenecek oyunun adı “Seven-Yedi”. Farklı ülkelerde, hayatını kadın ve insan hakları mücadelesine adamış yedi kadınla yapılan röportajlara dayanan, bir çeşit belgesel-oyun bu…

“Yedi”, gerçek kadınların, gerçek mücadele öykülerini anlatıyor. Oynandığı her ülkede sadece profesyonel oyuncular değil, kadın haklarıyla ilgilenen gazeteci, aktivist, politikacılar tarafından seslendiriliyor.

Sürpriz isimler var

“Yedi”de rol alacak yedi sürpriz isim, yarın basına açıklanacak… Ben, Kamboçyalı Mu Sochua’yı seslendireceğim için pek mutluyum. Mu Sochua’nın hayat hikayesi, müthiş bir kadının, müthiş mücadelesi… Tabii ki bu mücadele bitmiş değil!

Mu Hanım, halen ülkesindeki en etkili kadın politikacı. Kamboçya’nın muhalefet partisi Sam Rainsy partisinin üyesi. 25 yıldır insan hakları konusunda, özellikle kadınlar için çalışıyor. İnsan ticareti, çocuk tacizi, ev içi şiddet, işçi hakları, yolsuzluk ve devlet baskısına karşı savaş veriyor.

Zaten devlet baskısıyla “uğraşmasının” bedelini ödetiyorlar: Kamboçya başbakanını eleştirdiği için hakkında dava açılan Sochua, anayasa mahkemesi onaylarsa “hakaretten” hapse girebilir!

Ancak “Yedi”de Mu Sochua, güncel mücadelesini değil, nasıl bugünlere geldiğini ve seks ticareti kurbanlarının dramını anlatıyor…

“Savaş ve soykırım, henüz 18 yaşımdayken beni anavatanımdan ayırdı. Ülkemde 1975-1979 arasında bir milyondan fazla insan hayatını kaybetti. Kamboçya’nın yeşil pirinç tarlaları, ölüm tarlalarına döndü…”

Kabinede iki kadın

Ailesini, arkadaşlarını Kızıl Khmerlerin dehşet saçtığı yıllarda kaybeden Sochua, Avrupa’daki göçmen yıllarından sonra Kamboçya’ya döndüğünde hem üç çocuk annesi, hem de bir aktivistti… Kadın ve insan hakları örgütleriyle çalıştı. 1998’de ise Kamboçya’nın en fakir bölgesinden aday olduğu seçimlerde kazanarak milletvekili oldu. O günlerde kabinedeki iki kadından biriydi!

“Kadın ve Gazi Bakanı” olan Sochua, kadına karşı şiddet yasasının mecliste kabul edilmesine öncü oldu. Kadın temsilinin yüzde 30 oranına çıkması için uğraştı.

Ancak bir sonraki hükümette bakan olmayı reddetti. Kendi deyimiyle “yolsuzluk ve devlet baskısıyla mücadele etmek için” muhalefet partisine geçti.

“Ayrımcılık ve kadına şiddet, ancak toplumun kadını bir insan ve eşit bir birey olarak görmesiyle engellenebilir” diyen Mu Sochua’ya ve onun gibi sesini duyurarak kadınlara ilham ve güç veren herkese selam olsun…

STREEP DE ROL ALDI

– 2007’de oyunlaştırılan “Seven”, 2009’da UNDP – Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı işbirliği ile turneye başladı.

– “Seven”de rol alan ünlülerden biri de Meryl Streep! AB parlamentosundan İsveçli yedi erkek parlamenter de oyundaki kadın rolüne çıkarak projeye destek verdi. Bizim milletvekillerinden böyle güzel bir hareketi yapabilecek ancak bir-iki erkek çıkarÖ

– Türkiye’de bugüne dek iki kez sahnelenen “Seven”, sekiz ülkede, 300 politikacı, aktris ve aktivist tarafından okunmuş.

– Oyuna konu alan kadınların adları şöyle: Farida Azizi (Afganistan), Inez McCormack (Kuzey İrlanda), Marina Pisklakova-Parker (Rusya), Anabella De Leon (Guatemala), Mukhtar Mai (Pakistan), Mu Sochua (Kamboçya), Hafsat Abiola (Nijerya).

– İKSV, İsveç Ulusal Turne Tiyatrosu (Riksteatern) ve İsveç Konsolosluğu ortaklığında sahnelenecek “Seven-Yedi” 16 Mayıs çarşamba günü İstanbul Kenter Tiyatrosu’nda, 18.30’da.

Milliyet