Rusya’nın Politik Tiyatrosu

Natalia Antonova

Mimesis Çeviri/ Teatr.doc Moskova merkezinde Tverskaya Caddesi’ne kısa bir yürüme mesafesinde bir bodrum katı tiyatrosu – ya da tiyatrosuydu-. Hükümet tarafından finanse edilmeyen bu tiyatro her zaman kendi bildiğini yaptı. Prodüksiyonları arasında göz altında ölümünün laneti Rusya’yı takip etmeye devam eden muhasebeci ve murakıp Sergei Magnitsky hakkındaki Bir Saat Onsekiz Dakika (açıklama: kocam da oyuncular arasındaydı) ve Dario Fo’nun bir hicivinin uyarlaması olan BerlusPutin de vardı. Bir gün Konstatinopolis’in düşmesi hakkında bir oyun izlerken, ertesi gün genç erkeklerin bir seçimi ondan ne kadar çok nefret etseler dahi karşı tarafın elde etmemesi için yaptıklarına dair bir kısa komedi izleyebilirsiniz.

London Review of Books, 16 Ocak 2015, Çeviri: Piri Kaymakçıoğlu

5521-16-Theater

Geçen seneden beri Ukrayna devrimini pozitif, hatta tarafsız gösteren herhangi bir şey devletin sinir krizini tetikliyor. Teatr.doc doğasına uygun olarak kuralları hiçe saydı: Mart 2014’te Rusya Kırım’ı ilhak ederken Avromeydan * üzerine bir belgesel oyunun okumasını düzenledi.

Ekim ayında tiyatro, salonda “onaylanmamış değişiklikler” yapıldığı gerekçesiyle tahliye edileceğini öğrendi (değişiklikler yangın müfettişleri tarafından talep edilmişti, fakat yetkili makamlar bu konuda bilgilendirilmemişti). Sanat yönetmeni Yelena Gremina tarafından ele geçirilen dokümanlara göre Teatr.doc’u tahliye etme kararı Mayıs’ta alınmıştı. Yetkili makamlara kararlarını değiştirmeleri ve tiyatronun yerinde kalmasını talep eden mektuplar yazıldı, imza kampanyaları düzenlendi, fakat başarılı olamadı. Tiyatro yeni bir yere taşınıyor. Renovasyon çalışmaları devam ediyor: oyunyazarları, yönetmenler, oyuncular ve destekçiler yardım eli uzatmış durumdalar.

Polis 30 Aralık’ta baskın yaptığında Teatr.doc eski mekanında Avromeydan hakkında bir belgesel gösterimi yapmak üzereydi. Bir bomba tehditi olduğunu söylediler. Orada olan arkadaşlarım, üniformalılar gelmeden önce seyirciler arasında sivil polislerin olduğunu anlattı. İlk başta bir kafa karışıklığı olmuş ve yarım ağızla binanın boşaltılması istenmiş, fakat ardından polisler taktik değiştirmiş ve mekanda “radikal materyal” araması yapılmış. Tiyatrodaki üç kişi gözaltına alınıp film hakkında sorgulandıktan sonra salıverildiler.

Kültür Bakanlığı’ndan memurlar ayrıca çıkageldiler ve bir uyarı niteliğinde tiyatroya filmi gösterim sertifikası olmadan gösterdiklerini söylediler: Yeni bir zorunluluk olan bu kağıt parçası gayet zor alınabiliyor ve yaptırım keyfi bir şekilde uygulanıyor.

Tiyatronun altı üstüne getirildi ve hiçbir sebep gösterilmeden ön kapısı mühürle kapatıldı. Ertesi gün Gremina Kültür Bakanlığı memurları ile görüşmeye gittiğinde memurlar onu daha fazla baskın yapmakla tehdit ettiler. Gremina, Facebook sayfasında oradan kapıyı vurarak çıkıp gittiğini yazdı.

* r.n.- Ukrayna’da 21 Kasım 2013 tarihinde Ukrayna hükümetinin Ukrayna–Avrupa Birliği Ortaklık Anlaşması imzalamayı reddetmesi üzerine başlayan protesto hareketidir

Yorum


işlemi tamamlayınız: