Almanak 2016: Sanat İçin ‘Ya Sev Ya Sus’ Yılı Oldu

almanak-2106-sanat-icin-ya-sev-ya-sus-yili-oldu-227941-5‘Ars longa vita brevis’… Sanat uzun hayat kısa… Hipokrat her ne kadar bunu ‘zanaat’ için söylese de çok fark etmiyor. Her şeyin ömrünü kısaltan iktidar 2016’da da ‘Yeni Türkiye’ projesiyle ne sanat bıraktı ne zanaat… Sansür ve baskı altında geride bıraktığımız bu yılda kültür sanat üreticileri yine hedefteydi.

Sanatçılar ihraç edildi

İktidarı eleştiren her sanatçı ‘terörist’ oldu. Bu suçlamalar 15 Temmuz sonrasında ayyuka çıktı. İlan edilen OHAL kapsamında Kanun Hükmünde Kararnameler’le muhalefet sindirilirken yine bu kapsamda oyuncu Sevinç Erbulak, Mahperi Mertoğlu ve Kemal Kocatürk’ün gibi sanatçılar İstanbul Şehir Tiyatroları’ndan ihraç edildi. Devlet Tiyatroları’nda dramaturg olarak görev yapan yazar Eren Aysan da KHK ile açığa alınanlar arasında. Ardından görevlerine iade edilen sanatçıların bu yaşadıkları Türkiye için olağan bir durum olarak akıllarda kaldı.

Barış diyenlere soruşturma

Yine yılın son günlerinde, ifade özgürlüğünü sınırlayan iktidarın söylemiyle hedef haline getirilen akademisyenler tarafından yayımlanan ‘Bu Suça Ortak Olmayacağız’ barış bildirisine destek veren 433 sinemacı hakkında soruşturma başlatıldı.

Heykeller yine hedefte

İktidarın beslediği gerici saldırıların yükselişe geçtiği bu yılda da heykeller, sanat eserleri, sanat galerileri saldırıya uğradı. Türkiye’nin çağdaş sanat fuarı Contemporary İstanbul’da, sergilenen Sanatçı Ali Elmacı’nın Sultan Abdülhamit desenli mayo giydirilmiş heykeli tekbir getiren bir grubun saldırısına uğradı. Bir başka saldırı ise İstanbul Tophane’de yaşandı. 21 kadın sanatçının çalışmalarından oluşan “KUYTU” sergisinin açılışı mahalleli olduğu söylenen bir grup tarafından saldırıya uğradı.

Heykellere saldırıların başlıca nedeni ‘müstehcenlik’ olurken, İzmir, metro istasyonundaki ahşap heykel “müstehcen” olduğu için kırıldı. Öte yandan İzmir ve İstanbul Kadıköy’de Berkin Elvan’ın heykelleri tahrip edildi.

Vietnamlı sanatçı Van Hoang Huynh’un ‘Özgür Olmak’ ve Ukraynalı heykeltıraş Gutyrya Vyacheslav tarafından yapılan ‘Adem ile Havva’ heykeli saldırıda zarar gördü. Mersin’de Aylan Bebek ve sığınmacı çocukların anısına yapılan heykel kırıldı. Ressam Fikret Mualla’nın Kadıköy Yoğurtçu Parkı’ndaki heykel de tahrip edildi.

Sanatta sansüre devam

Sanatçı Ahmet Güneştekin’in geçen yıl Venedik Bienali’nde sergilenen ‘Konstantiniyye’ adlı eseri İstanbul’daki bir alışveriş merkezinin önünde sergilenirken tehditler nedeniyle alandan kaldırıldı.

TÜYAP Sanat Fuarında, ‘Sizi Çok Formsuz Gördüm’ sergisinde yer alan Özgür Korkmazgil’in eseri, müstehcen olduğu gerekçesiyle polis müdahalesiyle sansürlendi. Sansüre tepki gösteren sanatçı tüm eserlerini sergiden çekti.

Popüler kültür de baskı altında

KHK’lerle muhalefet sindirilirken popüler kültür ve ona hizmet edenler de bu baskılardan nasibini aldı. Örneğin içeriği tamamen eğlence olan Beyaz Show kızağa çekildi. Ardından konusu itibariyle hükümetin kendine yakın hissettiği Diriliş Ertuğrul dizisini izlemediğini söyleyen Okan Bayülgen’in Kanal D’de başlayacağı program süresiz ertelendi.

Kitabevleri kapandı

Resimler, heykeller, filmler, oyunlar için iyi bir yıl olarak tarihe geçmeyecek olan 2016’da hükümetin ekonomi politikalarının nefes aldırmadığı kitabevleri ard arda kepenk kapattı. Uzun yıllar insanların uğrak yeri olan İstanbul Beşiktaş’taki Kabalcı Kitabevi başta olmak üzere çok sayıda butik kitabevi iflas etti.

Etkinlikler iptal

Birbiri ardına yaşanan bombalı saldırılar sonucu, iktidarın eğlence kültürü olarak gördüğü sanat alanındaki konserler, etkinlikler ve Şehir Tiyatroları oyunları iptal edildi. 15 Temmuz’un ardından iptaller silsilesine Muse ve Joan Baez’in Türkiye konserleri de eklendi.

Baskıların, sansürlerin, katliamların yaşandığı, ölümün yüceltildiği bir yıl daha geride kalırken her şeye rağmen yeni yılda edebiyatla, şiirle, sinemayla, tiyatroyla ve müzikle “Yaşamak güzel şey be kardeşim” diyeceğiz.

Haberin devamı için lütfen tıklayınız.

Birgün

Yorum


işlemi tamamlayınız: