Birbirimizi Hiç Göremeyecekmişiz: Çocukluk, Suçluluk ve Büyümek Üzerine

Pinterest LinkedIn Tumblr +

(Pelin Ateş’in Burak Birinci ve Şevval Ekmekçioğlu ile yaptığı ve Sanat Okur‘da yayımlanan söyleşisinin bir kısmını okurlarımızla paylaşıyoruz.)

Bağımsız tiyatro üretimlerine sahnesinde yer açan Paribu Art, 31 Ekim’de Tiyatro Kintsugi’nin “Birbirimizi Hiç Göremeyecekmişiz” oyununu ağırlıyor. Tom Lycos ve Stefo Nantsou’nun yazdığı, “The Stones” adıyla 1996’da Avustralya’da başlayan sahne yolculuğunu birçok ülkeye taşıyan metin, Taner Güngör’ün yönetmenliğinde çocukluk, suçluluk ve büyümek üzerine sorular açıyor.

Paribu Art Yan Sahne’deki gösterim öncesinde Burak Birinci ve Şevval Ekmekçioğlu ile oyunculuk yolculuklarını, karakterlerini ve birlikte kurdukları sahne dünyasını konuştuk.

Burak, siz tıp; Şevval, siz gastronomi eğitimi almışsınız. İkiniz de Craft’ta oyunculuk eğitimi görmüşsünüz. Oyunculuğun hayatınızda nasıl bir yer tutmasını istediğinizi ne zaman fark ettiniz? Farklı alanlardaki eğitimlerinizden sahneye taşıdığınız neler var?

Burak Birinci: Aslında benim için ertelenmiş bir süreç oldu. Hep istediğim ama bir türlü kendime geçerli bir sebep bulamadığım bir zaman aralığı diyebilirim. Üniversite beşinci sınıftayken yine bir sınava hazırlanırken kendi kendime ben şu an napıyorum, gerçekten istediğim bu mu diye sorular sorarken bir anda zincirlerin kırıldığı bir zaman oldu. Doğru yerden doğru zamanda alabileceğim oyunculuk eğitimlerini araştırdım. Hekim olmak tabii ki bu konuda bana çok malzeme verdi. Acil servisteyken normal zamanda karşılaşabileceğimden/konuşabileceğimden çok daha fazla insanla etkileşim haline giriyoruz. Bu bir yandan çok yorucu ve meslekteki hevesi de yıpratıyor. Ancak ben bunu oyuncu kişisi olarak her defasında yeni bir kaynak gibi görmeye başladım. Çünkü acil servis Türkiye’nin bir özeti gibi. Kişisel çevremizde göremeyeceğimiz her türlü insanla etkileşime giriyoruz. Bu anlamda bana çok yardımcı oldu diyebilirim.

Şevval Ekmekçioğlu: Oyuncu olmak çocukluğumdan beri istediğim bir şeydi. Taklit yaptığımda annemin çok hoşuna giderdi. 🙂 O zamanlar bunun iyi bir ifade biçimi olduğunu düşündüğümü hatırlıyorum. Oyunculuğun mesleğim olmasını istediğimde Craft’ta eğitim almaya başlamıştım. Eğitimde derinleştikçe doğru yerde, doğru şeyi yaptığımı hissettim. Gastronomiyi sevmeme rağmen oyunculuğun mutlaka hayatımda olmasını istediğimi anladım. Mutfağı ve tiyatroyu birbirine çok benzetirim. İkisi de takım çalışması, disiplin, algı açıklığı ve çok çalışmayı gerektiriyor.

“Birbirimizi Hiç Göremeyecekmişiz” daha hikâyeyi bilmeden bir ayrılık duygusu uyandırıyor. Metinle ilk karşılaştığınızda sizi ne yakaladı? Oynadıkça oyunun isminin sizdeki karşılığı değişti mi?

Burak Birinci: Evet bunu çok duyuyoruz. İnsanlarda bu duyguyu uyandırması aslında benim çok hoşuma gidiyor. Çünkü biz oyunun neredeyse ilk yarım saatinde bununla alakalı bir ipucu vermiyoruz seyircilere. Metni ilk elime aldığımızda, ki bu Şevval sayesinde olmuştur bunu söylemem lazım, ikimiz de şu anda oynadığımız karakterlerin gözünden bakarak okumuşuz. Ve telefonla birbirimizi aradığımızda ikimiz de ağlayarak konuşuyorduk. İkimizin de çocukluğundan belli başlı yerlere çarptığını fark ettik. Beni aralarındaki o bağ çok etkilemişti. Oyunun ismine gelecek olursak; şöyle ki, oyunun orijinal ismi The Stones, yani Taşlar. Provaya başladığımızda aslında bu iki arkadaşın birbirleri ile olan bağını kağıt üstündense gerçek hayatta deneyimleyebilmek bizde de farklı bir bağ oluşturdu. Ve birbirlerini hiç göremeyecek olmaları beni çok etkilemeye başladı. 11 ve 13 yaşında iki çocuğa verilebilecek anlamlı bir ceza olduğunu da düşünüyorum. Her oynadığımızda o kısma geldiğimizde hüzünleniyorum ve gerçekten bir arkadaşımı kendi elimde olmadan bir daha göremeyeceğimi hissediyorum. Çok garip ve defasında başka hisler uyandıran bir isim olduğunu düşünüyorum. O yüzden ben çok seviyorum.

Şevval Ekmekçioğlu: “Birbirimizi Hiç Göremeyecekmişiz” aslında oyunun içinde geçen bir cümle. Ayrılık duygusunu uyandırdığı gibi, karakterin bu bilgiyi başkası tarafından öğrendiğine dair de bir anlam çıkıyor. Sanki bilinçsiz bir insanın kuracağı bir cümle. Karakterlere ve oyuna dair göze sokmadan bilgi verdiğini düşünüyorum, o yüzden çok seviyorum. Metinde beni ilk yakalayan şey çocukların çaresizlik duyguları oldu. Bununla birlikte metin, anlatımını hedef göstermeden, taraf tutmadan yapıyor. Seyirciye bir cevap vermiyor. Soru sorup cevabı kendisine bırakıyor. Böyle oluşu da hikâyeyi anlatma isteğimi artırdı diyebilirim.

Avustralya’dan doğup farklı ülkelerde sahnelenen bu metni, bugünün Türkiye’sindeki seyirciye yakınlaştıran sizce ne? Provalarda hikâyenin yerel ve evrensel tarafları üzerine nasıl düşündünüz?

Burak Birinci: Burada yazarlarımız Tom Lycos ve Stefo Nantsou’ya büyük bir şapka çıkarmamız gerektiğini düşünüyorum. 1996 yılında Avustralya’da gerçek bir hikayeden uyarlanan oyun 30 yıl sonra günümüzde Türkiye’de karşılığını bulabiliyor. Bugünün Türkiye’sinde maalesef bizim işlediğimiz konu çerçevesinde üzücü olaylar duyabiliyoruz. Bu aslında sadece ülkemizle alakalı bir durum değil tabii ki. Seyircilerimiz için sahnede izlediği çocukların bir anında dahi olsa kendisiyle bir bağ kurabildiğini hissediyorum. Sanki çocukları ellerinden tutup “Bak bu böyle olmaz” diyeceklermiş gibi baktıklarını da görebiliyorum ve bu bir bağ oluşturuyor aramızda. Herkesin kendi çocukluğundan bir parça olarak görebilmesi bence seyirciyle karakterleri yakınlaştırıyor. Prova sürecinde ülkemizde yaşanan benzer olaylar gündemde fazlaca yer tutuyordu. Biz taraf tutmamak üzerine durmayı tercih ettik ve buna çok dikkat etmeye çalıştık.

Şevval Ekmekçioğlu: Bazı duygular ve yaşanmışlıklar dünyanın neresine giderseniz gidin aynı etkiyi yaratacaktır. Yani evrenseldir. Çocuk olmak, büyümek, sorumluluk almak, adalet duygusu, aile ve arkadaşlık ilişkileri gibi kavramların hepimizin hayatında bir karşılığı var. İçinde bulunduğumuz kültür ve koşullar farklı olsa da bu deneyimlerin yarattığı duygular birbirine çok benziyor. Provalarda da karakterleri yalnızca yaptıkları eylem üzerinden değerlendirmemeye çalıştık. Oyunun en sevdiğim taraflarından biri de bu. Karakterlerin içinde bulunduğu koşulları ve yaptıkları seçimlerin sonuçlarını birlikte düşünmeye davet ediyor.

Oyun, iki gencin bir anda büyümek zorunda kalmasını anlatıyor. Sizce çocukluğun bittiği o eşik nerede başlıyor? Bu geçişi karakterlerinizin bedeninde, sesinde ve birbirleriyle ilişkisinde nasıl kurdunuz?

Burak Birinci: Spoiler vermeden bunu nasıl anlatabilirim bilmiyorum ama yaptığı hareketi annesine söylediği anda karakterim için çocukluk bitiyor. Ve bunu o an fark edemiyor olmak çok zor geliyor bana. Çünkü gerçek hayatımızda da hepimizin çocukluğu bir yerde bitti ve biz bunu o an fark edemiyoruz. Üzerine düşündükçe veya bu konuyla alakalı destek aldığımızda ancak görebiliyoruz. Bu geçisi ben oyuncu kişisi olarak keskin bir yerden yapmamaya gayret ediyorum. Sadece karakterime kendi kararlarını alması yolunda daha keskin adımlar attırıyorum. Bu da aslında onu, onun fark etmediği bir yerden büyümüş yapıyor.

Şevval Ekmekçioğlu: Oyun, hayatımızda yaptığımız ve yapmadığımız her şeyin bir bedeli olduğunu çok ağır bir ders vererek anlatıyor. Hayat, bir şekilde bize artık çocuk kalamayacağımızı verdiği derslerle söylüyor. Şanslıysak ve değişmeye niyetimiz, becerimiz varsa büyük bir darbe almadan bu eşiği geçiyoruz. Orayı geçmenin belirli bir yaşı olduğunu düşünmüyorum. Yahoo’yu düşünürsek, onun en belirgin özelliklerinden biri düşünceleriyle eylemleri arasında neredeyse hiç mesafe olmaması. Aklına geleni söylüyor, istediğini yapıyor, çoğu zaman sonrasında ne olacağını düşünmüyor. Bu yüzden karakterin bedenini de oldukça hareketli, dürtüsel ve kontrolsüz kurmaya çalıştım. Sesi, hareketleri ve tepkileri hep bu düşünce hızının bir yansımasıydı. Ancak olaylar ilerledikçe Yahoo, kontrol edemediği bir durumla karşı karşıya kalıyor. Bence oyunun en çarpıcı taraflarından biri de bu. Çocuklar bir anda büyümüyorlar aslında ama içinde bulundukları koşullar onları büyümüş gibi davranmaya zorluyor.

Devamı için tıklayın.

Paylaş.

Yanıtla